Dzienniczek ciśnienia i cukru
Kiedy mierzyć ciśnienie?
Rano w ciągu godziny od wstania, po toalecie, przed śniadaniem i przed tabletką na ciśnienie; wieczorem przed kolacją albo przed snem, przed wieczorną tabletką. Zawsze po 5 minutach spokojnego siedzenia, zawsze dwa pomiary w odstępie 1–2 minut. Tak zaleca ESH 2023 dla pomiarów domowych i tak wyniki da się porównać.
Rano: przed śniadaniem i przed tabletką
Poranny pomiar pokazuje, jak ciśnienie wygląda po nocy i czy tabletka z poprzedniego dnia jeszcze działa. Dlatego mierz przed lekiem: po tabletce ciśnienie spada w ciągu godziny lub dwóch i pomiar mówi już tylko, że lek działa, a nie jak wysokie byłoby ciśnienie bez niego. Jeśli rano masz stale wyższe wyniki niż wieczorem, pokaż lekarzowi obie średnie osobno; więcej w tekście Dlaczego ciśnienie rano jest wyższe niż wieczorem?
Wieczorem: przed kolacją albo przed snem
Ważniejsza od godziny jest powtarzalność: codziennie o podobnej porze, przed jedzeniem, przed wieczorną tabletką, po uspokojeniu. Tuż po obfitym posiłku, po alkoholu albo po wysiłku wynik nie jest porównywalny.
Nie mierz zaraz po
- Jedzeniu: przez godzinę po większym posiłku ciśnienie może spadać (krew idzie do trawienia) albo rosnąć po soli i alkoholu. Odczekaj co najmniej 30 minut, lepiej godzinę.
- Kawie, papierosie, napoju energetycznym: 30 minut przerwy.
- Wysiłku, schodach: 30 minut przerwy, potem 5 minut siedzenia.
- Z pełnym pęcherzem: najpierw toaleta, to potrafi zrobić 10 mmHg różnicy.
- W emocjach, w trakcie rozmowy: najpierw się uspokój, w czasie pomiaru nie rozmawiaj.
Ile dni i ile razy
Przed wizytą 7 dni (co najmniej 3), rano i wieczorem, po dwa pomiary. Lekarz ocenia średnią bez pierwszego dnia; średnia domowa 135/85 mmHg lub wyższa przemawia za nadciśnieniem. Pełną instrukcję z pozycją i mankietem znajdziesz w tekście Jak prawidłowo mierzyć ciśnienie w domu, a średnią policzy kalkulator z 7 dni.
Gdy lekarz zaleci inną porę
Niektórzy lekarze chcą zobaczyć wynik dwie godziny po tabletce (szczyt działania) albo w nocy przy podejrzeniu braku nocnego spadku. Wtedy obowiązuje zalecenie lekarza. W każdym przypadku zapisz, czy pomiar był przed lekiem czy po; aplikacja ma na to osobny przełącznik, a w raporcie PDF stoi to przy każdym wyniku.
Pytania
Mierzyć ciśnienie przed czy po jedzeniu?
Przed jedzeniem. Po posiłku ciśnienie zmienia się przez około godzinę, zwykle spada. Rano przed śniadaniem, wieczorem przed kolacją.
Mierzyć ciśnienie przed czy po tabletce?
W pomiarach domowych przed tabletką: wtedy widać, czy działanie leku sięga do kolejnej dawki. Jeśli lekarz chce zobaczyć wynik po leku, zmierz dodatkowo wtedy i zapisz to.
Jaka godzina jest najlepsza?
Nie ma najlepszej godziny, jest stała: rano w ciągu godziny od wstania, wieczorem o tej samej porze, codziennie. Liczy się porównywalność, nie godzina.
Ile po kawie można mierzyć ciśnienie?
Odczekaj co najmniej 30 minut, tak samo po papierosie i wysiłku.
Źródła
- Mancia G. et al. 2023 ESH Guidelines for the management of arterial hypertension. Journal of Hypertension, 2023. doi.org/10.1097/HJH.0000000000003480
- Williams B. et al. 2018 ESC/ESH Guidelines for the management of arterial hypertension. European Heart Journal, 2018. doi.org/10.1093/eurheartj/ehy339